Một trong các tố chất của một cổ phiếu tiềm năng là doanh nghiệp có khả năng tối ưu chi phí vận hành. Mà vấn đề này lại gắn liền với một khái niệm gọi là “OPEX”. Vậy OPEX là gì và ứng dụng của nó trong việc phân tích định giá doanh nghiệp như thế nào? Mời các bạn cùng theo dõi bài viết.
OPEX là gì?
OPEX là cụm từ viết tắt của Oparating Expenditure, hay còn gọi là chi tiêu cho công tác hoạt động trong nội bộ doanh nghiệp. Khái niệm này được hiểu là khoản chi phí phát sinh trong quá trình SXKD của doanh nghiệp, bao gồm tiền thuê mặt bằng, thiết bị, lương nhân viên, chi phí bán hàng, quỹ nghiên cứu & phát triển.
Đặc điểm của OPEX
OPEX là khoản chi phí không thể tách rời của mỗi doanh nghiệp. Nếu một doanh nghiệp có thể tối ưu được khoản mục này thì sẽ có được lợi thế cạnh tranh lớn hơn và lợi nhuận tốt hơn. Tuy nhiên nếu tối ưu không đúng cách sẽ dẫn tới nguy cơ tổn hại đến chất lượng vận hành doanh nghiệp.
Nếu doanh nghiệp hoạt động nhằm mục đích kiếm lợi nhuận thì OPEX sẽ được khấu trừ ngay trong kỳ kế toán. Đây là một trong những điểm khác biệt cơ bản giữa OPEX và CapEx.
Phân biệt OPEX và CapEx
Trong bài viết CapEx là gì? Ứng dụng trong định giá cổ phiếu. mình đã trình bày chi tiết các vấn đề liên quan đến CapEx. Trong bài viết này mình sẽ điểm qua một số điểm khác biệt giữa 2 khái niệm này.

| Tiêu chí | OPEX | CapEx |
| Định nghĩa | Là khoản tiền chi thường xuyên cho vận hành doanh nghiệp. | Là khoản tiền chi cho mua sắm, bảo trì TSCĐ hoặc TS dài hạn khác. |
| Thành phần biểu thị trên BCTC | Là các khoản mục liên quan đến vận hành, con người, quỹ nghiên cứu và phát triển. | Là các khoản mục lớn liên quan đến TSCĐ hoặc TS dài hạn như đất đai, nhà xưởng, dây chuyền sản xuất, tài sản trí tuệ, bằng sáng chế… |
| Ý nghĩa | Thể hiện khả năng tối ưu trong công tác vận hành doanh nghiệp. | Thể hiện năng lực sản xuất kinh doanh thông qua chiến lược đầu tư vào TSCĐ hoặc TS dài hạn |
| Nguyên tắc hạch toán. | Đươc ghi nhận trong báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh và được khấu trừ ngay trong kỳ phát sinh. | Được ghi nhận trong báo cáo lưu chuyển tiền tệ và có thể được khấu trừ trong nhiều kỳ thông qua khấu hao TSCĐ. |
Cách xác định OPEX chi tiết nhất.
Mỗi công ty trong các ngành nghề khác nhau sẽ có đặc thù riêng, cơ cấu bộ máy và phong cách vận hành cũng khác nhau nên việc xác định OPEX cũng không giống nhau.
Tuy nhiên thì OPEX về cơ bản sẽ bằng tổng giá trị của những hoặc tất cả các khoản mục sau:
- Tiền lương cho toàn bộ nhân sự.
- Chi phí kế toán và kiểm toán.
- Chi phí phát sinh trong quá trình thành lập, hoạt động như các loại giấy phép, bằng sáng chế.
- Chi phí thuê văn phòng, mua và bảo dưỡng văn phòng phẩm, đồng phục công ty…
- Các khoản thuế: Thuế bất động sản, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế môn bài, thuế hải quan, thuế môi trường…
- Chi phí đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm tai nạn lao động.
- Chi phí quảng cáo, tiếp thị, marketing xây dựngbrand.
- Chi phí tư liệu, nguyên liệu sản xuất.
- Chi phí bán hàng.
- Chi phí cho hàng tồn kho, hư hỏng, hàng hoàn trả.
- Chi phí giải trí, event công ty, hội nghị khách hàng..
- Chi phí thuê luật sư hoặc phí liên quan đến cơ quan pháp lý.
Các khoản chi phí cần được bộ phận kế toán phân loại danh mục và ghi chép đầy đủ thì việc tính giá trị OPEX sẽ dễ dàng và chính xác hơn.
Nhận biết cổ phiếu tiềm năng qua cách doanh nghiệp tối ưu OPEX.
Nhận thấy vai trò quan trọng OPEX, vậy thì doanh nghiệp cần phải tối ưu chỉ số này như thế nào để giúp doanh nghiệp phát triển? Nếu một doanh nghiệp có ý thức cải thiện và tối ưu các chi phí OPEX thì sẽ có nhiều lợi thế cạnh tranh hơn trong tương lai. Sau đây là một số giải pháp được xem là hiệu quả nhất để giải quyết vấn đề này.

Tối ưu chi phí quản lý bằng cách áp dụng công nghệ.
Hiện nay trong thời đại công nghệ 4.0 và sự phát triển của AI, các doanh nghiệp ngày càng quan tâm đến việc đầu tư vào ứng dụng công nghệ vào sản suất kinh doanh và quản lý vận hành doanh nghiệp. Điều này không chỉ giúp tiết giảm chi phí, thời gian mà còn giải phóng được sức lao động đáng kể.
Một số ứng dụng phổ biến như:
- Phần mềm quản lý bán hàng
- Phần mềm CRM, HRM quản trị nhân lực
- Phần mềm kế toán
- Phần mềm thanh toán trực tuyến
- ….
Tối ưu chi phí bán hàng bằng cách xây dựng quy trình bài bản.
Xây dựng chiến lược marketing đa kênh nhằm tiếp cận tốt hơn đến phân khúc khách hàng tiềm năng mà đang hướng tới. Việc này sẽ tạo ra hiệu quả trực tiếp lên doanh số, tránh việc lãng phí nguồn lực cho các đối tượng không liên quan.
Theo thống kê từ các nghiên cứu chỉ ra rằng: 80% doanh thu đến từ 20% khách hàng cũ. Đối với doanh nghiệp mà nói, tệp khách hàng này sẽ dễ dàng tiếp cận hơn nhiều so với việc đi tìm khách hàng mới, vì họ đã có ấn tượng nhất định. Doanh nghiệp nên có chiến lược chăm sóc và re-sales hiệu quả sẽ giúp tối ưu OPEX.
Tối ưu bộ máy nhân sự.
Việc xây dựng được bộ máy nhân sự tinh giản và hoạt động hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu OPEX đáng kể. Ban lãnh đạo của công ty cần phải đánh giá được khối lượng và yêu cầu của công việc để lên kế hoạch tuyển dụng phù hợp, tránh tuyển dụng số lượng lớn và dàn trải dẫn tới lãng phí và rườm rà trong quy trình làm việc.
Bên cạnh đó công ty cũng phải có chế độ đãi ngộ và định hướng nghề nghiệp cho nhân sự để bộ máy có sự ổn định cao. Việc tuyển mới và đào tạo nhân sự, đặc biệt là ở những vị trí quan trọng sẽ gây lãng phí nguồn lực và hiệu suất làm việc sẽ giảm sút trong thời gian đầu.
Xây dựng môi trường làm việc thân thiện và an toàn.
Doanh nghiêp kiến tạo được môi trường làm việc tốt sẽ giúp tiết giảm các chi phí liên quan đến bảo hiểm, pháp lý, rủi ro thiệt hại tài sản và tuyển dụng, qua đó giúp tối ưu OPEX. Cụ thể:
- Nâng cao hệ thống PCCC, giảm thiểu rủi ro cháy nổ, gây thiệt hại về con người, tài sản.
- Xây dựng văn hóa doanh nghiệp, tạo cảm hứng làm việc cho nhân viên. Điều này sẽ giúp cải thiện hiệu suất làm việc và giữ chân được người tài.
- Xây dựng quy trình an toàn lao động đặc biệt là các công việc đặc thù có rủi ro cao giúp tiết kiệm chi phí liên quan đến tai nạn lao động.
Trên đây là toàn bộ kiến thức về OPEX là gì và ứng dụng của nó trong phân tích đầu tư mà mình muốn chia sẻ đến bạn đọc. Nếu có vấn đề gì cần giải đáp, các bạn có thể liên hệ trực tiếp hoặc để lại lời nhắn qua google form cho mình nhé.
Bài viết liên quan:
- CapEx là gì? Ứng dụng trong định giá cổ phiếu.
- Chỉ số ROE và ROAE và các vấn đề liên quan.
- Các chỉ số EV, EBIT và EBITDA trong định giá chứng khoán.
- Giá trị sổ sách của cổ phiếu.
Có thể bạn muốn tham khảo:
