CHOCH là gì? Cách nhận biết theo phương pháp Wyckoff

CHOCH là viết tắt của change of character, nghĩa là sự thay đổi tính chất của giá. Thuật ngữ này mô tả thời điểm giá vận động khác hẳn so với trước đó. Trong phương pháp Wyckoff, đó thường là lúc thị trường rời vùng đi ngang để bước vào một xu hướng mới. Bài viết này giải thích CHOCH là gì, xuất hiện ở đâu và cách nhận biết trên biểu đồ.

CHOCH là gì?

CHOCH là viết tắt của cụm từ change of character. Cụm từ này có nghĩa là sự thay đổi tính chất của giá. Theo phương pháp Wyckoff, CHOCH là thời điểm thị trường chuyển từ môi trường không có xu hướng sang môi trường có xu hướng. Môi trường không có xu hướng là phạm vi giao dịch đi ngang. Tại thời điểm chuyển trạng thái, giá đang ở một điểm đảo chiều quan trọng. Các chuyên gia về phương pháp Wyckoff khuyên người phân tích chờ các tín hiệu cho thấy thị trường đã sẵn sàng di chuyển.

Vì sao gọi là thay đổi tính chất của giá?

Tính chất của giá là cách giá vận động trong từng giai đoạn. Cách vận động được nhìn qua biên độ, tốc độ và khối lượng giao dịch. Khi ba yếu tố này khác hẳn các nhịp trước, tính chất của giá đã thay đổi. Các chuyên gia Wyckoff dùng thêm thuật ngữ CHOB, viết tắt của change of behavior. CHOB nghĩa là sự thay đổi hành vi của giá. Trong thực hành, hai thuật ngữ này thường được nhắc cùng nhau.

Một ví dụ điển hình nằm ở vùng đỉnh. Sau cao trào mua (BC), giá có nhịp giảm gọi là phản ứng tự động (AR). Nhịp AR có biên độ lớn và khối lượng bán cao. Nó khác hẳn các nhịp chỉnh trước đó trong xu hướng tăng. Phương pháp Wyckoff gọi sự khác biệt này là CHOB.

CHOCH có phải lúc nào cũng là đảo chiều?

Không phải lúc nào cũng vậy. CHOCH mô tả sự chuyển trạng thái của thị trường. Sự chuyển trạng thái có thể đi theo hai hướng. Hướng thứ nhất là từ không xu hướng sang có xu hướng. Hướng thứ hai là từ xu hướng sang không xu hướng.

Ví dụ, giá có thể phá vỡ kênh xu hướng tăng. Phương pháp Wyckoff gọi đó là CHOCH từ môi trường xu hướng tăng sang môi trường không xu hướng. Sau đó thị trường có thể hình thành vùng tái tích lũy hoặc vùng phân phối. Vùng tái tích lũy chỉ là điểm tạm dừng của xu hướng tăng. Vùng phân phối là điểm kết thúc của xu hướng tăng.

CHOCH xuất hiện ở đâu trong cấu trúc Wyckoff?

CHOCH xuất hiện ở cả vùng tích lũy, vùng tái tích lũy và vùng phân phối. Phần này trình bày từng vùng theo thứ tự.

CHOCH ở vùng tích lũy và tái tích lũy

Điểm CHOCH quen thuộc nhất nằm quanh sự kiện spring. Spring là nhịp giá xuyên xuống dưới hỗ trợ của phạm vi giao dịch rồi nhanh chóng quay lại. Khi giá đảo chiều từ spring và đi lên trong phạm vi, đó là CHOCH. Dấu hiệu rõ hơn xuất hiện khi spring được kiểm tra lại với khối lượng bán cạn kiệt. Khối lượng này nhỏ hơn rất nhiều so với phiên spring.

Sau đó giá có thể bật tăng mạnh qua creek. Creek là đường kháng cự mềm nối các đỉnh trong phạm vi giao dịch. Nhịp bật qua creek được gọi là JAC, viết tắt của jump across the creek.

Có bốn lần kiểm tra quan trọng trong phạm vi tích lũy. Lần kiểm tra thứ nhất là kiểm tra thứ cấp (ST) thành công. Đó là điểm xác nhận CHOCH đầu tiên và là ranh giới giữa giai đoạn A và giai đoạn B. Lần kiểm tra thứ tư là nhịp quay lại kiểm tra vùng kháng cự cũ sau khi giá bứt ra khỏi phạm vi. Nhịp này gọi là back up (BU). Nếu thành công, đó là điểm xác nhận CHOCH cuối cùng và là ranh giới giữa giai đoạn D và giai đoạn E. Như vậy CHOCH không phải một điểm duy nhất. Đó là một chuỗi xác nhận nối tiếp nhau.

Ở giai đoạn cuối, một nhịp tăng có chất lượng thể hiện CHOCH qua ba đặc điểm. Biên độ giá mở rộng. Khối lượng mua tăng dần. Giá vượt lên trên các đỉnh upthrust trước đó và giữ được trên vùng tích lũy.

CHOCH ở vùng phân phối

Ở vùng đỉnh, CHOCH xuất hiện qua nhiều bước. Sau cao trào mua (BC) là nhịp AR. Nhịp AR có biên độ rộng và khối lượng bán tăng cao. Nó khác hẳn các nhịp chỉnh trước đó nên được gọi là CHOB.

Sau đó giá hồi lên kiểm tra lại đỉnh BC. Nhịp hồi này là kiểm tra thứ cấp (ST). Nếu ST bị chặn lại gần đỉnh BC, hiện tượng đó xác nhận xu hướng tăng đã dừng. Phương pháp Wyckoff gọi đó là CHOCH. Từ thời điểm này thị trường đứng trước hai ngã rẽ. Ngã rẽ thứ nhất là tái tích lũy. Ngã rẽ thứ hai là phân phối.

Ở giai đoạn D của phân phối, CHOB và CHOCH thể hiện rõ hơn. Giá phá xuống dưới phạm vi giao dịch. Nhịp phá vỡ có biên độ rộng và khối lượng tăng cao.

Bảng tổng hợp các điểm CHOB và CHOCH

Sự kiện	Vùng	Ý nghĩa
AR sau BC	Phân phối	CHOB: nhịp giảm lớn hơn các nhịp chỉnh trước
ST bị chặn gần đỉnh BC	Phân phối hoặc tái tích lũy	CHOCH: xu hướng tăng đã dừng
Giá phá xuống khỏi phạm vi (giai đoạn D)	Phân phối	CHOB và CHOCH thể hiện rõ
Giá đảo chiều từ spring và quay lại phạm vi	Tích lũy và tái tích lũy	CHOCH
ST thành công (kiểm tra thứ nhất)	Tích lũy	CHOCH đầu tiên, kết thúc giai đoạn A
BU thành công (kiểm tra thứ tư)	Tích lũy	CHOCH cuối cùng, kết thúc giai đoạn D

Cách nhận biết CHOCH trên biểu đồ

Việc nhận biết CHOCH cần so sánh nhịp hiện tại với các nhịp trước đó. Năm bước dưới đây giúp hệ thống hóa việc quan sát.

1. Xác định môi trường hiện tại. Giá đang trong xu hướng hay trong phạm vi giao dịch đi ngang.
2. Đánh dấu các mốc của phạm vi. Cao trào mua (BC) và AR xác định biên trên và biên dưới của phạm vi.
3. So sánh biên độ, tốc độ và khối lượng. Nhịp mới có khác hẳn các nhịp cũ hay không.
4. Theo dõi các lần kiểm tra. Kiểm tra thành công và giá quay lại được trong phạm vi là dấu hiệu quan trọng.
5. Đối chiếu sức mạnh tương đối (RS) và phân tích sóng. RS cho biết cổ phiếu mạnh hay yếu hơn chỉ số chuẩn. Khi RS tăng cùng giá và cùng tạo đỉnh cao hơn, đó là một xác nhận bổ sung. Phân tích sóng so sánh các sóng mua và sóng bán để tìm gợi ý tinh tế nhất về CHOCH.

CHOCH khác BOS như thế nào?

BOS là viết tắt của break of structure, nghĩa là phá vỡ cấu trúc. Hai thuật ngữ BOS và CHoCH được dùng nhiều trong smart money concepts, viết tắt là SMC. Trong cách hiểu phổ biến của SMC, BOS là nhịp phá vỡ cùng hướng với xu hướng hiện tại. BOS cho thấy xu hướng đang tiếp diễn. CHoCH là nhịp phá vỡ đầu tiên đi ngược hướng xu hướng hiện tại. Ví dụ, trong xu hướng tăng, giá phá xuống dưới đáy cao hơn gần nhất. Khi đó CHoCH cho thấy xu hướng tăng có thể đang đảo chiều.

Cách hiểu của Wyckoff khác về trọng tâm. Wyckoff nhìn CHOCH như sự chuyển trạng thái của thị trường. Sự chuyển trạng thái đó được xác nhận qua nhiều dấu hiệu nối tiếp như spring, kiểm tra thành công và JAC. Hai cách hiểu dùng chung một thuật ngữ. Người đọc nên biết mình đang đọc theo cách hiểu nào.

Tiêu chí	BOS	CHOCH
Hướng so với xu hướng hiện tại	Cùng hướng	Ngược hướng (cách hiểu SMC)
Ý nghĩa	Xu hướng tiếp diễn	Xu hướng có thể thay đổi
Cách hiểu theo Wyckoff	Không phải thuật ngữ trung tâm	Chuyển trạng thái, xác nhận qua nhiều bước

Những lưu ý khi đọc CHOCH

Các giáo trình Wyckoff không đưa ra một tiêu chí cứng duy nhất cho CHOCH. Thuật ngữ này được dùng ở nhiều cấp độ, từ một thanh giá đến cả một giai đoạn.

Nhãn trên biểu đồ chỉ mang tính tạm thời. Nếu giá không giữ được sau điểm hỗ trợ cuối cùng (LPS) và khối lượng bán mở rộng, người phân tích có thể gắn lại nhãn giai đoạn C và D thành phần tiếp theo của giai đoạn B.

Một chuỗi đỉnh thấp dần cũng không tự nó chứng minh là phân phối. Có nhiều ví dụ tái tích lũy với chuỗi đỉnh thấp dần. Chuỗi đó kết thúc bằng một spring.

Mọi nhận định dựa trên CHOCH chỉ là dấu hiệu trong phân tích kỹ thuật. Giá có thể không đi theo kỳ vọng.

Câu hỏi thường gặp về CHOCH

CHOCH viết tắt của gì?

CHOCH viết tắt của change of character. Cụm từ này có nghĩa là sự thay đổi tính chất của giá.

CHOCH và CHOB khác nhau thế nào?

CHOB là sự thay đổi hành vi của giá. CHOCH là sự thay đổi tính chất của giá. Phương pháp Wyckoff thường nhắc hai thuật ngữ này cùng nhau và không phân biệt bằng một tiêu chí cứng.

CHOCH có đảm bảo giá sẽ tăng hoặc giảm không?

Không. CHOCH chỉ là một dấu hiệu trong phân tích kỹ thuật. Giá vẫn có thể đi theo hướng khác.

Có nên dùng CHOCH một mình không?

Không nên. Các chuyên gia Wyckoff kết hợp CHOCH với khối lượng, sức mạnh tương đối, phân tích sóng và cấu trúc phạm vi giao dịch.

---

→ Đọc tiếp các vấn đề liên quan:

• Wyckoff là gì? tổng quan phương pháp và 4 giai đoạn
• Wyckoff tích lũy: sơ đồ, 5 phase và cách giao dịch
• Phân phối Wyckoff: sơ đồ, 5 phase và dấu hiệu cảnh báo
• Spring Wyckoff là gì? 3 loại và cách giao dịch hiệu quả

---