Chứng khoán là gì? Đầu tư chứng khoán có rủi ro?

Lĩnh vực chứng khoán hình thành sơ khai vào thế kỷ 15 ở châu Âu. Nó trải qua một quá trình phát triển rất dài để hoàn thiện và phát triển. Hiện tại, thị trường chứng khoán là một phần cực kỳ quan trọng trong bất kỳ nền kinh tế của quốc gia nào. Nó là một kênh huy động vốn trung và dài hạn hiệu quả cho cả nhà nước và tư nhân. Tại Việt Nam, khái niệm chứng khoán còn khá mới mẻ và còn nhiều khoảng trống để phát triển. Vậy chứng khoán là gì? Đầu tư chứng khoán có rủi ro không?

Khái niệm chứng khoán.

Định nghĩa theo các ấn phẩm chính thống của Trung tâm đào tạo thuộc Ủy ban chứng khoán nhà nước: Chứng khoán là một dạng sở hữu hợp pháp đối với một phần tài sản hoặc vốn của tổ chức phát hành. Và sự trao đổi mua bán dạng sở hữu này tạo thành thị trường chứng khoán. Tuy nhiên cách định nghĩa này dường như chỉ đúng với cổ phiếu, trái phiếu và chứng chỉ quỹ. Chứng khoán hiện đại được phát triển thêm các loại mới như: chứng khoán phái sinh, quyền chọn,… Theo mình, để hiểu đúng nhất thì chúng ta nên tìm hiểu từng loại chứng khoán.

Phân loại chứng khoán.

Cổ phiếu

Cổ phiếu là giấy chứng nhận sở hữu cổ phần của công ty. Người nắm giữ cổ phiếu được gọi là cổ đông. Chỉ những công ty cổ phần mới được phát hành cổ phiếu, công ty trách nhiệm hữu hạn không được phép thực hiện việc này.

Ví du: Như hình trên là thông tin cổ phiếu HPG – Tập đoàn Hòa Phát. Theo số liệu từ CafeF ngày 3/7/2020. Vốn hóa thị trường của công ty là 76,205,650,000,000đ. Tổng khối lượng cổ phiếu đang niêm yết là 2,761,074,115 cp. Giá cổ phiếu = Vốn hóa/Tổng KL CP niêm yết = 27.55. Xem thêm: Mệnh giá cổ phiếu, Cổ phiếu quỹ và Số lượng cổ phiếu đang lưu hành

Trái phiếu

Trái phiếu là giấy chứng nhận nghĩa vụ của tổ chức phát hành (bên vay tiền) phải trả cho người nắm giữ trái phiếu một số tiền nhất định trong 1 khoảng thời gian cụ thể. Tổ chức phát hành phải hoàn trả khoản tiền đã vay khi đến hạn.

Trái phiếu là gì? Phân biệt trái phiếu và cổ phiếu - thư viện chứng khoán

Thu nhập của người nắm giữ trái phiếu là tiền lãi định kỳ từ trái phiếu. Mức lãi này không phụ thuộc vào tình hình kinh doanh của tổ chức phát hành. Trái phiếu được xem là chứng khoán nợ. Vì thế nếu tổ chức phát hành phá sản thì phải có nghĩa vụ thanh toán cho người nắm giữ trái phiếu trước khi chia cho cổ đông.

Chứng chỉ quỹ

Chứng chỉ quỹ (Exchange Traded Fund) là một loại chứng khoán. Nó biểu thị quyền sở hữu một phần đối với quỹ đại chúng. Quỹ đại chúng là một hình thức các nhà đầu tư nhỏ lẻ góp vốn vào một tổ chức đầu tư chuyên nghiệp (tổ chức quỹ đầu tư).

Đầu tư chứng chỉ quỹ - Thư viện chứng khoán

Thực chất, chứng chỉ quỹ giống cổ phiếu. Nó xác nhận quyền sở hữu, hưởng lợi nhuận theo tỷ lệ góp vốn và cũng được niêm yết trên thị trường chứng khoán để giao dịch. Tuy nhiên chúng cũng có những điểm khác nhau:

Chứng chỉ quỹCổ phiếu
Là phương tiện để tạo nên quỹ đầu tư và được vận hành chuyên nghiệp bởi tổ chức quỹ. Tổ chức này chuyên mang tiền đi đầu tư vào thị trường chứng khoán.Là phương tiện huy động vốn của một công ty kinh doanh trong một ngành nghề cụ thể nào đó
Người nắm giữ chứng chỉ quỹ không có quyền can thiệp vào hoạt động kinh doanh của công ty quỹ.Có quyền biểu quyết và quản lý hoạt động kinh doanh của công ty.
Công ty quản lý quỹ sẽ thay khách hàng (người nắm giữ chứng chỉ quỹ) lên kế hoạch đầu tưNhà đầu tư phải tự lên kế hoạch tìm hiểu, theo dõi thị trường và tự giao dịch.

Chứng khoán phái sinh là gì?

Chứng khoán phái sinh là một loại chứng khoán mà giá trị của nó phụ thuộc vào giá của tài sản cơ sở. Tài sản cơ sở có thể là rổ chỉ số (như Việt Nam hiện nay sử dụng VN30), nông sản, kim loại hoặc cổ phiếu trái, phiếu . . . Để hiểu rõ hơn, mời bạn đọc tham khảo các bài viết chuyên sâu về chứng khoán phái sinh.